{"id":24378,"date":"2024-01-23T11:59:16","date_gmt":"2024-01-23T10:59:16","guid":{"rendered":"https:\/\/www.coffeedesk.pl\/blog\/?p=24378"},"modified":"2024-01-23T11:59:16","modified_gmt":"2024-01-23T10:59:16","slug":"ile-dziala-kawa-jak-dlugo-mozesz-czuc-jej-skutki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.coffeedesk.pl\/blog\/ile-dziala-kawa-jak-dlugo-mozesz-czuc-jej-skutki\/","title":{"rendered":"Ile dzia\u0142a kawa? Jak d\u0142ugo mo\u017cesz czu\u0107 jej skutki?"},"content":{"rendered":"

Pijemy pierwszy \u0142yk kawy i co dalej? Kiedy zaczyna dzia\u0107 si\u0119 ta magia kofeiny? I na czym ona w\u0142a\u015bciwie polega? Proces wcale nie jest taki magiczny, sk\u0142ada si\u0119 bowiem z wielu biochemicznych poj\u0119\u0107. Na szcz\u0119\u015bcie kofeina to ju\u017c dobrze przebadana substancja, wiemy o niej naprawd\u0119 wiele! Okazuje si\u0119, \u017ce odpowied\u017a nie jest jednoznaczna (czyli jak ulubione powiedzenie prawnik\u00f3w: to zale\u017cy\u2026), poniewa\u017c wp\u0142ywa na to wiele indywidualnych czynnik\u00f3w. Na start ciekawostka dla fan\u00f3w kawy: im wi\u0119cej kawy pijemy, tym mniej odczuwamy jej skutki. Za to kiedy kaw\u0119 odstawimy, mo\u017cemy odczuwa\u0107 niez\u0142y spadek formy. Osobi\u015bcie mnie to jako\u015b nie odstrasza, wi\u0119c pisz\u0119 ten artyku\u0142 znad p\u00f3\u0142 litra dripa.\u00a0<\/b><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Od czego zale\u017cy jak i ile dzia\u0142a kawa?<\/b><\/p>\n

Jak to jest, \u017ce jedni odczuwaj\u0105 kofeinowego kopa po pierwszym \u0142yku espresso, podczas gdy inni rozpoczynaj\u0105 dzie\u0144 od dzbanka czarnej kawy? Naukowcy ju\u017c dawno temu okre\u015blili, \u017ce na metabolizm i klirens kofeiny (to ostatnie to \u0142adne s\u0142owo oznaczaj\u0105ce \u201eoczyszczenie\u201d organizmu z kofeiny) wp\u0142ywa wiele czynnik\u00f3w, w tym: wiek, p\u0142e\u0107, hormony, choroby w\u0105troby, oty\u0142o\u015b\u0107, palenie tytoniu, dieta oraz interakcje z lekami. Jednym z najciekawszych aspekt\u00f3w jest gen CYP1A2, kt\u00f3ry odpowiada za a\u017c 95% metabolizmu kofeiny, wi\u0119c jego indywidualne zmiany wp\u0142ywaj\u0105 na nasz metabolizm kofeiny! Okazuje si\u0119, \u017ce tzw. polimorfizm\u00f3w, czyli r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy lud\u017ami na poziomie genetycznym, wp\u0142ywaj\u0105cych na nasz metabolizm kofeiny jest kilka, dotycz\u0105cych np. enzymu N-acetylotransferazy 2 lub receptor\u00f3w adenozyny A2A lub ADORA2. Ale do\u015b\u0107 trudnych s\u0142\u00f3w: r\u00f3\u017cnimy si\u0119 pod wieloma wzgl\u0119dami, wi\u0119c i nasza relacja z kofein\u0105 jest r\u00f3\u017cna!<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Jak szybko zaczyna dzia\u0142a\u0107 kawa?\u00a0<\/b><\/p>\n

Kofeina jest szybko i ca\u0142kowicie wch\u0142aniana przez ludzi – 99% wch\u0142ania si\u0119 w ci\u0105gu 45 minut od spo\u017cycia. Pierwsze efekty mo\u017cemy odczuwa\u0107 po pierwszych 10 minutach (cho\u0107 niekt\u00f3re \u017ar\u00f3d\u0142a m\u00f3wi\u0105 nawet o 5 min!), ale szczytowy poziom st\u0119\u017cenia osi\u0105ga po 30-120 min. Tak du\u017cy rozrzut w czasie potwierdza jak znacznie r\u00f3\u017cnimy si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105!\u00a0<\/span><\/p>\n

Charakterystyczne dla spo\u017cycia kawy zmiany ci\u015bnienia krwi wyst\u0119puj\u0105 w ci\u0105gu 30 minut, osi\u0105gaj\u0105 szczyt w ci\u0105gu 1-2 godzin i mog\u0105 utrzymywa\u0107 si\u0119 przez ponad 4 godziny. Im wi\u0119cej i im cz\u0119\u015bciej pijemy kaw\u0119, tym mniejszy jej wp\u0142yw na ci\u015bnienie krwi. Warto te\u017c odnotowa\u0107, \u017ce zmiany ci\u015bnienia krwi nie s\u0105 sta\u0142e.\u00a0<\/span><\/p>\n

Przez kilka godzin od wypicia kawy mo\u017cemy odczuwa\u0107 jej moczop\u0119dne dzia\u0142anie. Utrata minera\u0142\u00f3w jest jednak znikoma, a badania sugeruj\u0105, \u017ce kawa nie prowadzi do odwodnienia, ani istotnej utraty p\u0142yn\u00f3w ustrojowych. St\u0105d, w piramidach \u017cywieniowych, obok wody i herbaty, kawa pojawia si\u0119 jako jeden z napoj\u00f3w do utrzymania p\u0142yn\u00f3w ustrojowych.\u00a0<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Jak d\u0142ugo czujemy skutki kawy?<\/b><\/p>\n

Metabolizm kofeiny zachodzi g\u0142\u00f3wnie w w\u0105trobie, a jej g\u0142\u00f3wn\u0105 drog\u0105 jest demetylacja do paraksantyny. Paraksantyna jest dominuj\u0105cym metabolitem u ludzi, jej st\u0119\u017cenie w osoczu jest\u00a0 nawet 10 razy wi\u0119ksze ni\u017c teofiliny lub teobrominy. Kofeina jest usuwana z naszego organizmu szybciej ni\u017c paraksantyna, po 8-10 godzinach mamy wy\u017cszy poziom paraksantyny ni\u017c samej kofeiny.<\/span><\/p>\n

Czas dzia\u0142ania kofeiny cz\u0119sto okre\u015bla si\u0119 poprzez wskazanie okresu p\u00f3\u0142trwania kofeiny, czyli w jakim czasie jej st\u0119\u017cenie spada do po\u0142owy. Okre\u015bla si\u0119 go na 4 do 6 godzin u doros\u0142ych, jednak wyr\u00f3\u017cnia si\u0119, \u017ce u os\u00f3b z chorobami w\u0105troby mo\u017ce by\u0107 d\u0142u\u017cszy, tak\u017ce przy stosowaniu \u015brodk\u00f3w\u00a0 antykoncepcyjnych (5-10 h), u kobiet w ci\u0105\u017cy (9-11 h, pod koniec ci\u0105\u017cy nawet do 18 h), u noworodk\u00f3w trwa\u0142by 4 dni, jednak ju\u017c 6-miesi\u0119czne niemowl\u0119 osi\u0105ga poziom jak u doros\u0142ych. Za to w drug\u0105 stron\u0119 dzia\u0142a to u na\u0142ogowych palaczy oraz u os\u00f3b za\u017cywaj\u0105cych leki aktywuj\u0105ce cytochrom P450, ten pobudzany przez s\u0142ynny gen CYP1A2\u00a0 (np. fenobarbital). Palenie tytoniu przyspiesza metabolizm kofeiny niemal dwukrotnie! Odpowiedzialne s\u0105 za to wielopier\u015bcieniowe w\u0119glowodory aromatyczne zawarte w dymie papierosowym, kt\u00f3re zwi\u0119kszaj\u0105 aktywno\u015b\u0107 enzym\u00f3w w\u0105trobowych, a tym samym przyspieszaj\u0105 rozk\u0142ad kofeiny.\u00a0<\/span><\/p>\n

Niezale\u017cnie od powy\u017cszych, jest jeszcze jedna, oczywista sprawa: im wi\u0119cej kofeiny, tym d\u0142u\u017cej czujemy jej dzia\u0142anie, bo wy\u017cej okre\u015blone po\u0142owiczne st\u0119\u017cenie, nadal jest wy\u017csze ni\u017c przy ma\u0142ej dawce.\u00a0<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

D\u0142ugoterminowe efekty picia kawy<\/b><\/p>\n

Kr\u00f3tkoterminowe efekty wypicia kawy, to wci\u0105\u017c piku\u015b przy tym co kawa robi dla nas d\u0142ugoterminowo. Cho\u0107 przez lata lekarze odwodzili nas od kawy w wielu przypadkach, to obecny konsensus naukowy jest jasny: kawa jest prozdrowotna! Zapobiega wielu chorobom, g\u0142\u00f3wnie przez silne dzia\u0142anie antyutleniaj\u0105ce i przeciwzapalne. Kwasy chlorogenowe, g\u0142\u00f3wne antyoksydanty kawy, s<\/span>przyjaj\u0105 zapobieganiu nowotworom, chorobom kr\u0105\u017cenia i neurodegeneracyjnym. Szczeg\u00f3lnie w kwestii chor\u00f3b naczyniowo-sercowych stanowisko naukowe zmieni\u0142o si\u0119 drastycznie. Niegdy\u015b kaw\u0119 odradzano przy problemach kardiologicznych, dzi\u015b wiemy z danych epidemiologicznych, \u017ce picie kawy nie zwi\u0119ksza ryzyka chor\u00f3b sercowo-naczyniowych, a mo\u017ce mie\u0107 wr\u0119cz korzystne dzia\u0142anie, na co wskazuj\u0105 meta-analizy bada\u0144 naukowych z ca\u0142ego \u015bwiata. Umiarkowane picie kawy (kt\u00f3re okre\u015bla si\u0119 na 3-4 fili\u017canki dziennie) mo\u017ce zmniejszy\u0107 ryzyko chor\u00f3b serca o 11-15%!\u00a0<\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/strong><\/p>\n